Honden zijn roedeldieren …. is dat wel zo? Wat zijn roedeldieren eigenlijk? Als ik wikipedia er op nasla dan staat er het volgende: Roedel is het begrip dat een groep wolven, herten of ook gemzen aanduidt waar een sterke hiërarchie heerst. Ieder lid van de roedel weet zijn plaats in de hiërarchie. Een roedel bestaat uit 5 tot 20 dieren, afhankelijk van het leefgebied en de voedselsituatie. Als deze veranderen kan een roedel zich splitsen.
Onze huis-hond stamt wel af van de wolf, maar aangezien de hond al ruim 30.000 jaar gedomesticeerd is, kan je onze huidige honden niet meer vergelijken met wolven. Onze honden leven ook al duizenden jaren niet meer in roedels zoals hierboven beschreven.
Sociale dieren
Toch zijn honden van nature nog steeds roedeldieren, alleen vormt deze roedel zich met de mensen met wie de hond leeft. Met een week of 8 verlaten ze het nest en komen ze bij ons in huis. Wij worden dan de nieuwe ‘familie’ van de hond. Als je het heel nauw neemt zou je dit geen roedel mogen noemen omdat we geen bloedband hebben met onze honden. Een wolvenroedel bestaat namelijk uit familieleden, er is een bloedband. Dat betekent niet dat jij en je hond geen sociale eenheid kunnen vormen, want dat is dus juist wel het geval. Honden zijn sociale dieren en kunnen sociale banden aangaan met zowel mensen, honden als andere dieren. Weinig andere dieren zijn hiertoe in staat. Wij vormen dus met onze hond een nieuw soort (niet traditionele) roedel, de hond is onderdeel van het gezin.
Maar ik ging dit schrijven omdat het me opvalt dat mensen heel vaak het woord roedeldier gebruiken als ze het over hun eigen en andermans honden hebben. “Je hond moet met zoveel mogelijk andere honden spelen, want het is een roedeldier”. “Je hond heeft interactie met andere honden nodig, het is namelijk een roedeldier, het is goed voor zijn welzijn.” En zo kan ik nog wel even door gaan …
Als we dan toch weer even een kijkje nemen bij de verre voorouders, de wolven, dan zien we dat ze zich alleen bemoeien met de dieren in de roedel, de familie. Denk je dat als een roedel wolven een andere roedel wolven tegenkomt ze gezellig met elkaar gaan spelen? Ik dacht het niet, ik denk dat de afloop een stuk bloederiger is dan je zou willen …
Belangrijkste contact
Onze honden zijn gedomesticeerd en het belangrijkste sociale contact dat een hedendaagse hond heeft is met ons, de mens. Wij zijn het belangrijkste in het leven van onze hond. Sowieso omdat we voor ze moeten zorgen qua eten, huisvestiging, verzorging etc. Hun grootste deel van sociale contacten is met mensen. Het gezin waar de hond woont (al dan niet met andere honden/dieren) is zijn nieuwe familie geworden.
Het is zeker fijn en handig als je hond sociaal gedrag vertoont naar andere honden (en dieren), maar het is niet vanzelfsprekend. Verwacht dit ook niet automatisch van je hond. Bedenk zelf ook maar eens hoe jouw eigen sociale contacten verlopen. Stap jij buiten op iedereen af die je tegenkomt? Ga jij met elke willekeurige wildvreemde buiten staan praten of ‘spelen’? Nee, je bent kieskeurig met wie je om wil gaan en op welke manier. Ditzelfde geldt ook voor je hond. Daarbij verschilt het ook weer per individu. De ene hond vindt het helemaal geweldig om met andere honden te spelen en de andere hond heeft hier totaal geen behoefte aan. Leer de behoefte van je hond kennen en ga hier op gepaste wijze mee om.
Dus stel je hond niet zomaar bloot aan grote groepen honden onder het mom van ‘het is toch een roedeldier’. Want de kans dat het fout gaat is best groot. Leer je hond sociale vaardigheden aan op een rustige en gecontroleerde manier. Doe dit met 1 of 2 andere honden waarvan je ook zeker weet dat ze relaxed en stabiel zijn. De positieve ervaring die je hond hier door opdoet zijn vele malen effectiever dan figuurlijk ‘voor de wolven gegooid te worden’.
Meer honden
Ja maar hoe zit het dan met mensen die wel 7 of 10 of meer honden hebben? Ik zie filmpjes op instagram en TikTok van ‘Packleaders’ met hun roedel van 20 honden die allemaal goed met elkaar kunnen leven. En hoe zit het dan met een hondendagopvang? Dit zijn opmerkingen die ik regelmatig krijg.
Die zijn er inderdaad. Toevallig heb ik zelf een goede vriend die in Spanje woont en ook een stuk of 6 a 7 honden heeft die geen familie van elkaar zijn, maar vredig met elkaar leven. Het is in dit soort specifieke gevallen aan de baas van deze roedel om te zorgen dat de honden elkaar accepteren. Jij bent als eigenaar de leider en verzorger van de groep en honden zullen het gedrag kopiëren van degene die ze volgen. Dus als jij aangeeft dat de nieuwe pup of de hond die langs de weg gevonden is vanaf nu hier ook gaat wonen, dan monitor je dat goed. Uiteindelijk zullen ze de nieuweling accepteren. Simpelweg omdat jij dat ook doet en hetzelfde van je honden vraagt. Nogmaals, honden zijn sociale dieren en zijn in staat om meerdere sociale contacten aan te gaan met zowel mensen als dieren.
Hondenopvang
Een hondendagopvang is weer een heel ander fenomeen. Hier worden inderdaad wildvreemde honden bij elkaar gezet en die moeten het dan de hele dag maar met elkaar zien te rooien. Ik werk zelf op een hondendagopvang en het is echt mega interessant om de interactie tussen de honden te zien. Het is aan mij of mijn collega’s om het in goede banen te leiden. Je moet dus wel weten wat je doet en goed het gedrag van de honden kunnen inschatten. Als er geen kundige supervisie is bij zo’n opvang dan kan het al snel uit de hand lopen.
Moraal van dit verhaal: honden zijn zeker roedeldieren maar niet meer in de traditionele vorm zoals bij wolven. Ze vormen met ons een sociale eenheid en daardoor ontstaat er dus een nieuwe roedel-vorm, ze worden onze familie. En onthoud; honden hebben geen andere honden nodig om hun bestaan zinvol te maken. Wij zijn voor onze honden het belangrijkste sociale contact.
